Kiedy niemowlę napina brzuszek - gdy robi kupkę, ma gazy lub płacze – a wokół pępka lub w pachwinie pojawia się dziwne wybrzuszenie możliwe, że to przepuklina. Ta powszechna przypadłość występuje u ok. 15% niemowląt, zwłaszcza u wcześniaków. Powstaje na skutek przemieszczenia się jelit poza obręb jamy brzusznej, której tkanki są zbyt słabe, aby utrzymać wewnątrz napinające na nie jelita. Zazwyczaj przepuklina znika samoistnie, gdy tylko powłoki brzuszne wzmocnią się. A co robić, gdy tak się nie stanie?

Wybrzuszenie wokół pępka u niemowląt

Zdarza się, że po odpadnięciu pępowiny, znajdujący się u podstawy pępka otwór w ścianie brzucha nie zarasta. Gdy dziecko napina brzuszek, jelita przeciskają się przez ten otwór, wypychając pępek i obszar wokół niego. Jest to tzw. przepuklina pępkowa. Występuje najczęściej u dzieci urodzonych przedwcześnie lub z niską masą urodzeniową o słabych mięśniach brzucha. Oprócz uwypuklenia, przepuklina nie daje objawów – nie boli, ani nie powoduje powikłań. Leczenie polega na obserwacji przepukliny. Zgłoś się z dzieckiem do pediatry, aby zasięgnąć opinii co do dalszego postępowania. Zabieg chirurgiczny nie jest konieczny, chyba że przepuklina jest na tyle duża, że przeszkadza dziecku w normalnym funkcjonowaniu lub nie znika. Operacja przepukliny wykonywana jest nie wcześniej, niż po ukończeniu przez dziecko 1-ego roku życia. 

Uwypuklenie w pachwinie u niemowląt

Niecałkowite zarośnięcie kanału pachwinowego umożliwia jelitom przedostanie się do pachwiny, co widoczne jest w postaci uwypuklenia. Ta wada rozwojowa znana jest jako przepuklina pachwinowa. Występuje częściej u chłopczyków niż u dziewczynek i zanika ok. 2 roku życia, gdy otwór w pachwinie zasklepi się. Niewielkie uwypuklenia znikają wcześniej, gdy dziecko zaczyna siadać i raczkować – mięśnie brzuszka są już wystarczająco silne, aby uniemożliwić jelitom wędrówkę po ciele. Do tego czasu przepuklinę należy uważnie obserwować i podobnie jak w przypadku przepukliny pępkowej, zgłosić się do lekarza po instruktaż. Do czasu zniknięcia przepukliny, nie pozwól dziecku na podnoszenie ciężkich zabawek, staraj się zapobiegać napinaniu brzuszka przez dziecko oraz ubieraj je w nieobciskające przepuklinę ubranka. Jeśli przepuklina jest zbyt duża, lekarz może zalecić chirurgiczne schowanie przepukliny. Nie masz co się zamartwiać, to rutynowy zabieg wykonywany w znieczuleniu ogólnym. Ranka jest niewielka, a powikłania śladowe. Zazwyczaj dzieci mogą opuścić placówkę jeszcze tego samego dnia. 

Uwięźnięcie przepukliny u niemowląt

Odmianą przepukliny pachwinowej jest występująca u chłopców przepuklina mosznowa. Powstaje wtedy, gdy jelito wpadnie do moszny, nienaturalnie ją powiększając. Koniecznie odwiedź z dzieckiem pediatrę. Specjalny masaż pozwoli na schowanie przepukliny.

W przypadku przepukliny pachwinowej, a zwłaszcza mosznowej istnieje ryzyko uwięźnięcia jelita. Zdarza się niezwykle rzadko, ale wymaga natychmiastowej interwencji chirurgicznej. O uwięźnięciu przepukliny mówimy wtedy, gdy:

• przepukliny nie można „odprowadzić” (schować palcami),
• miejsce wybrzuszenia sprawia ból,
• brzuszek staje się wydęty, czemu towarzyszą wymioty i nudności,
• pojawiają się zaparcia.

Utkwienie jelit poza obrębem jamy brzusznej prowadzi do ich niedokrwienia i niedrożności. Im szybciej zareagujemy, tym większa szansa, że lekarzowi uda się odprowadzić jelito. W przypadku niepowodzenia, konieczna jest natychmiastowa operacja przepukliny.